Kaarten tellen in poker: odds en outs begrijpen

Voor veel spelers is het een droom om een manier te vinden om structureel geld te kunnen winnen in casino’s. De film ‘21’ (2008) waarin een groep studenten kaarten tellen geperfectioneerd heeft en zo miljoenen van casino’s won, is een zeldzaam voorbeeld van een droom die werkelijkheid werd. Werkelijkheid? Ja, geloof het of niet, deze film is op waarheid gebaseerd en casino’s hebben echt heel veel geld aan deze groep verloren.

Poker en kaarten tellen, werkt dat?

De mogelijkheid om jezelf zo’n groot voordeel te geven dat je structureel geld van een nieuw online casino kan winnen spreekt natuurlijk tot de verbeelding. Helaas is kaartentellen, zoals dat bij Blackjack kan, bij poker niet mogelijk, hier zijn drie redenen voor:

Outs en odds: de alternatieven voor het tellen van kaarten

Hoewel poker kaarten tellen niet werkt zijn er wel andere manieren die je kunnen helpen om in te schatten of je een hand kan winnen. De belangrijkste twee zijn ‘outs’ – de specifieke kaarten die je nodig hebt om je hand te verbeteren, en de ‘odds’ – de kans dat een van die outs ook daadwerkelijk op tafel komt.

Zowel outs als odds helpen je om in te schatten hoe groot de kans is om je hand te verbeteren en geven je daarmee een goed beeld of het doorspelen met een bepaalde hand (wiskundig) verantwoord is.

Wat zijn outs?

Outs zijn de kaarten die je nodig hebt om je hand te verbeteren. Je kan op basis van je hole cards, dus nog voor de flop al een inschatting maken van je kans op een goede hand, maar je weet eigenlijk pas als de eerste community cards op tafel liggen hoeveel outs je echt hebt.

Stel: je hebt twee harten in je hand en op de flop liggen ook twee harten, je mist dus nog een harten voor een flush. Aangezien er per suit dertien kaarten zijn en je er al vier ziet, heb je in dit geval 13 – 4 = 9 outs. Hierbij geldt dat hoe hoger het aantal outs, hoe groter de kans dat één van deze kaarten op tafel komt en dus je hand verbetert.

Let wel op dat outs kunnen overlappen. Een kaart die jouw hand verbetert, kan de hand van een tegenstander misschien nog meer verbeteren. Denk aan een out die jou wel een flush geeft, maar als je zelf niet de hartenaas of koning hebt kan een tegenstander met dezelfde kaart een hogere flush maken. Dit soort outs noemen we ‘vervuilde outs’. De Engelse term voor dit soort outs is ‘dirty outs’, soms ook wel ‘tainted outs’ genoemd. Ervaren spelers tellen vervuilde outs niet of slechts gedeeltelijk mee om zo te voorkomen dat ze beslissingen nemen op basis van een te rooskleurig beeld.

Tot slot, besef je dat je alleen een out hebt als je nog maar één kaart voor een hand nodig hebt. Heb je maar drie kaarten van dezelfde kleur, dan heb je dus geen out voor je flush. Dit soort handen waarin je nog twee kaarten nodig hebt worden ‘backdoor’ of ‘runner-runner’ genoemd.

Wat zijn odds?

Odds geven in poker aan hoe groot de kans is dat je een van de outs hit. In het voorbeeld wat we hierboven gaven heb je negen outs en zijn er op dat moment nog 47 onbekende kaarten in het spel: 52 min 2 hole cards en 3 van de flop. De kans dat je de turn (de volgende kaart) een van je outs is, is 9 op 47 – ongeveer 19%.

Let op dat dit percentage niet hetzelfde is als de winkans van een hand zoals je op TV of een odd-calculator ziet. Die percentages worden berekend aan de hand van alle bekende kaart, dus inclusief de hole cards van je tegenspelers die jij niet ziet.

Verwar odds niet met equity. Waar odds de kans weergeven dat je een specifieke kaart hit, gaat equity over je totale kans om de hand te winnen tegen het volledige veld.

Hoe gebruik je outs en odds tijdens het spelen?

Nu je weet hoeveel outs je hebt en wat de odds zijn is de volgende stap om deze in je hand toe te passen: is callen en doorspelen verstandig, of is folden en de rest van de hand uitzitten een betere keus? Om je poker strategie te bepalen moet je je odds vergelijken met de pot odds.

Pot odds geven aan hoeveel procent van de pot je moet betalen om te callen. Door dat percentage te vergelijken met de kans om je hand te verbeteren (je odds) weet je of een call – op de lange termijn – de moeite waard is. We kijken hier nadrukkelijk naar de lange termijn, omdat je een hand altijd kan verliezen, zelfs als je de juiste beslissing neemt.

Als je dit soort afwegingen consequent goed maakt, speel je poker op een wiskundig verantwoorde manier: cruciaal als je winstgevend poker wilt spelen.

Praktische tips: kaarten onthouden en snel rekenen tijdens het spelen

Nu je weet wat odds en outs zijn, wil je ze natuurlijk aan tafel toe kunnen passen om er je voordeel mee te halen. In dit deel een aantal praktische tips om tijdens het spel sneller en slimmer beslissingen te kunnen nemen.

De eenvoudige regel van 2 en 4

Een van de meest gebruikte regels voor het inschatten van je kansen is ‘de regel van 2 en 4’. Deze regel is gebaseerd op de kans dat een specifieke kaart na de flop gedeeld wordt. Omdat er na de flop nog 47 kaarten onbekend zijn, betekent dit een kans van (afgerond) 2% per nog te delen kaart. De vuistregel is geen exacte berekening, maar geeft wel een snelle en redelijk nauwkeurige inschatting.

Regel van 2 en 4

Voorbeeld: je hebt 8 outs. Na de flop geeft 8 × 2 = 16% een schatting van je kans op verbetering op de turn. Alleen als gegarandeerd beide kaarten gaat zien, als iemand all-in gaat, gebruik je 8 × 4 = 32% als inschatting voor de kans dat je een out-hit hebt. In de praktijk zul je bijna altijd met twee vermenigvuldigen en niet met vier.

Standaard outs per situatie

Als je puur naar de kaarten kijkt, is er een schier oneindige hoeveelheid manieren waarop de kaarten gedeeld kunnen worden. In de praktijk zorgen de regels er bij poker voor dat een aantal veel voorkomende situaties zijn: zo is een straat hetzelfde waard of je nu harten, ruiten, schoppen of klaver hebt.

Hieronder zie je een overzicht van standaard situaties en het aantal theoretische outs. Deze gaan uit van een ideale situatie zonder blockers of vervuilde outs:

Besef je goed dat dit de theoretische outs zijn: outs kunnen ‘vervuild’ zijn zoals we eerder hebben uitgelegd. Toch is dit overzicht in combinatie met de regel van 2 en 4 een erg handige manier om snel en makkelijk een inschatting van je kansen te maken.

Odds calculators en andere tools

Er zijn tal van (gratis) tools voor poker, inclusief odds calculators die je helpen met kansberekening poker. Deze tools kunnen enorm waardevol zijn voor beginnende spelers om je gevoel voor odds en outs te ontwikkelen, maar deze tools zijn bedoeld om ná het spelen te gebruiken, niet tijdens het spel. Het gebruik van actieve tools is in bijna alle pokerrooms zelfs verboden. Gebruik je ze wel, dan loop je het risico om permanent verbannen te worden.

Odds-tabellen en simpele referentiekaarten zijn soms wel toegestaan, maar controleer voor de zekerheid altijd de voorwaarden of bij de klantenservice wat de exacte regels bij jouw aanbieder zijn.

Toegegeven, deze manier van oefenen is iets voor spelers die poker vrij serieus nemen en bereid zijn om extra tijd en moeite te steken in het beter worden. Mocht je de ambitie hebben om ooit professioneel te gaan pokeren, dan zijn ze onmisbaar om de basis onder de knie te krijgen.

Veelgemaakte fouten bij outs en odds

Outs en odds zijn niet heel ingewikkeld, maar in de praktijk maken beginnende spelers vaak dezelfde fouten. Hieronder de belangrijkste valkuilen op een rij zodat jij er niet in hoeft te vallen:

Veelgestelde vragen over kaarten tellen bij poker